Sre. okt 21st, 2020

Izložba „Srbija i Srbi na filmu u oslobodilačkim ratovima 1912-1918.“

Izložba „Srbija i Srbi na filmu u oslobodilačkim ratovima 1912-1918.“, po prvi put je napustila Jugoslovensku kinoteku i otvorena je u Modernoj galeriji Centra za kulturu Lazarevac. U okviru ove izložbe prikazano je šest godina srpskog ratovanja za oslobođenje i ujedinjenje kroz kinematografiju naših prostora u celini, počevši od svih značajnih snimanja u periodu 1912 – 1918., preko igranih filmova stranih autora na naše teme, do učešća srpskih umetnika u drugim kinematografijama toga doba, kao i da celu postavku prate odabrani filmovi i filmski inserti. Ovo je nastavak izložbe „Srbija i Srbi na filmu u Prvom svetskom ratu“, napravljene povodom stogodišnjice izbijanja I svetskog rata 2014. godine.

Zamisao izložbe, koju su osmislili autori Aleksandar Erdeljanović i Božidar Marjanović, uz saradnju na vizuelnom planu Marijane Cukućan i Irine Кondić, bio je da se šest godina srpskog ratovanja za oslobođenje i ujedinjenje prikaže kroz kinematografiju naših prostora tog perioda. Izložba je interaktivna i celu postavku prate odabrani filmovi i filmski inserti. U čast manifestacije “Dani Kolubarske bitke“ ova izložba je po prvi put prikazana široj javnosti van Jugoslovenske kinoteke.

Sedma umetnost, film, postojao je tek manje od dvadeset godina kada su usledili veliki ratovi, dva balkanska 1912/13. i I svetski rat 1914/18., koji su izmenili kartu najrazvijenijeg svetskog kontinenta, Evrope. Filmska kamera je i do tada bila na ratištima i pratila ograničene sukobe širom zemaljske kugle, ali su i borba malih naroda sa juga Evrope protiv viševekovnog osmanskog okupatora po prvi put privukli veliki broj snimatelja i reportera sa svih strana, koji su došli na balkansko „bure baruta“ da putem kinematografskih slika ovekoveče slobodarske težnje hrišćanskih nacija protiv nadmene ali i oslabljene turske carevine. Tada su nastali mnogi kadrovi srpske oslobodilačke vojske na ratištima od Кumanova, Velesa i Bitolja, do Jedrena i Skadra, koje su snimali operateri iz svih vodećih zapadnih zemalja i najvećih filmskih kuća na svetu. Na žalost na Kolubarskom bojištu kamera nije bilo.

Još od Balkanskih ratova filmska snimanja na našim etničkim i ratnim teritorijama mogla su se svrstati u tri vrste: filmska snimanja domaćih snimatelja, savezničkih snimatelja ili snimatelja iz zemalja okupatora. Zahvaljujući ratnim snimateljima, na filmskoj traci ostale su zabeležene velike ličnosti naše istorije kao što su kralj Petar I Кarađorđević, kralj Nikola Petrović, članovi kraljevske porodice, vojskovođe, političari, heroji ali i mnogi drugi znani i neznani vojnici, predstavnici svih slojeva društva, a pre svega seljaci i sitni posednici koji će izneti najveći teret rata.

image_pdfKreiraj PDF dokumentimage_printŠtampaj PDF dokument

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *